372 KIDEM TAZMİNATI KARŞILIĞI HESABI

372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı

İşletmenin çalışanlarına olan kıdem tazminatı yükümlülüklerini karşılamak amacıyla ayırdığı tutarların izlendiği bir pasif karakterli hesaptır. Bu hesap, gelecekte doğması muhtemel kıdem tazminatı yükümlülükleri için ayrılan karşılıkları ifade eder.

Niteliği:

1. Tanım:
   • İş Kanunu'na göre belirli bir süre çalışmış olan işçilere, iş sözleşmesinin sona ermesi durumunda ödenmesi gereken kıdem tazminatları için ayrılan tutarları içerir.
   • Bu hesap, işletmenin ileride karşılaşacağı yükümlülüklere karşı hazırlıklı olmasını sağlar.
2. Yasal Dayanak:
   • Türkiye'de kıdem tazminatı, 4857 Sayılı İş Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca çalışanlara sağlanan bir haktır.
   • Her tam yıl için çalışanlara 30 günlük brüt ücret üzerinden kıdem tazminatı ödenir.
3. Amacı:
   • İşletmenin gelecekteki kıdem tazminatı ödemeleri için finansal planlama yapmasını sağlamak,
   • İlgili muhasebe standartlarına (örneğin TMS 19 - Çalışanlara Sağlanan Faydalar) uygun raporlama yapılmasıdır.
4. Hesabın Yeri:
   • Bilançonun Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar grubunda yer alır.

İşleyişi:

1. Alacak Kayıtları (Artış):
   • Her yıl kıdem tazminatı karşılığı ayrıldığında hesap alacaklandırılır.
2. Borç Kayıtları (Azalış):
   • Çalışanlara kıdem tazminatı ödemesi yapıldığında hesap borçlandırılır.
3. Dönem Sonu İşlemleri:
   • Dönem sonunda, kıdem tazminatı yükümlülüğündeki artışlar için hesap alacaklandırılır, azalışlar için borçlandırılır.

Yevmiye Kayıtları

Örnek 1: Kıdem Tazminatı Karşılığı Ayrılması

İşletme, dönem sonunda kıdem tazminatı yükümlülüğü olarak 50.000 TL karşılık ayırmıştır.

Örnek 2: Kıdem Tazminatı Ödemesi

Bir çalışan, işten ayrılmış ve kendisine 20.000 TL kıdem tazminatı ödenmiştir.

Örnek 3: Dönem Sonu Karşılık Değerlendirmesi

Dönem sonunda, yükümlülük yeniden değerlendirilmiş ve karşılık tutarının artırılması gerektiği görülmüştür. Yeni hesaplamaya göre ek olarak 10.000 TL daha karşılık ayrılmıştır.

Açıklamalar

1. Kıdem Tazminatı Karşılığı Ayrılması:
   • İşletme, gelecekte doğacak kıdem tazminatı yükümlülüğü için karşılık ayırır ve gider hesaplarına yansıtır.
2. Kıdem Tazminatı Ödemesi:
   • Çalışanlara yapılan kıdem tazminatı ödemesi, daha önce ayrılmış olan karşılıklardan düşülür.
3. Karşılık Değerlendirmesi:
   • Dönem sonunda yükümlülük yeniden değerlendirilir ve artış ya da azalış varsa ilgili kayıtlara alınır.