520 HİSSE SENEDİ İHRAÇ PRİMLERİ HESABI

520 Hisse Senedi İhraç Primleri Hesabı

Türkiye'deki muhasebe sisteminde kullanılan bir hesap olup, işletmelerin sermaye artırımı sırasında hisse senetlerini nominal (itibari) değerlerinin üzerinde bir bedelle ihraç etmeleri durumunda oluşan farkın izlendiği hesaptır. Bu hesap, özkaynaklar grubuna ait bir hesaptır ve şirketin finansal yapısını güçlendiren önemli unsurlardan biridir. 

Niteliği:

1. Tanım:
   • Hisse senetlerinin nominal değerlerinin üzerinde bir bedelle ihraç edilmesi durumunda, nominal değer ile ihraç fiyatı arasındaki fark, hisse senetleri ihraç primi olarak adlandırılır. Bu tutar, 520 Hisse Senetleri İhraç Primleri Hesabı altında takip edilir.
   • Hesap, özkaynaklara dahil bir hesap olup, şirketin sermaye artırımı yoluyla elde ettiği ek fonları gösterir.
2. Özkaynaklarda Yeri:
   • Özsermaye (Özkaynaklar) kalemi altında yer alır.
   • Şirketin ortaklarından ya da yatırımcılardan sağladığı, geri ödenmesi gerekmeyen bir finansman kaynağını temsil eder.
3. Yasal Düzenleme ve Kullanımı:
   • Hisse senetleri ihraç primleri, şirketin yasal yedek akçelerinin artırılmasında veya sermayeye eklenmesinde kullanılabilir.
   • Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve Vergi Usul Kanunu (VUK) bu konudaki hükümleri düzenler.

İşleyişi:

1. Alacak Kayıtları (Artış):
   • Hisse senetleri nominal değerlerinin üzerinde ihraç edildiğinde, prim tutarı 520 Hisse Senetleri İhraç Primleri Hesabının alacak tarafına kaydedilir.
   • Örneğin: Şirket, nominal değeri 1 TL olan hisse senetlerini 1,50 TL'den ihraç ederse, 0,50 TL'lik fark bu hesaba kaydedilir.
2. Borç Kayıtları (Azalış):
   • İhraç primlerinin sermayeye eklenmesi, zararların kapatılması ya da başka bir şekilde kullanılması durumunda bu hesaba borç kaydı yapılır.
   • Örneğin: İhraç primleri, sermayeye eklenirse, borç kaydı ile 520 hesap kapatılır.

   Dönem Sonu İşlemleri:

   • Bu hesap bir özkaynak hesabı olduğundan, dönem sonlarında kapanış işlemi yapılmaz, bakiyesi olduğu gibi taşınır.

Hesabın Önemi

1. Şirket Finansmanı:
   • Hisse senetleri ihraç primleri, şirketin sermaye ihtiyacını daha güçlü bir finansman yapısıyla karşılamasına olanak tanır.
2. Yatırımcı Güveni:
   • Hisse senetlerinin nominal değerin üzerinde bir bedelle satılması, şirketin piyasadaki itibarını ve yatırımcılar üzerindeki güvenini artırır.
3. Yasal Kullanım Alanları:
   • Bu tutarlar genellikle şirketin büyümesi veya zararlarının kapatılması için kullanılır. Ayrıca sermayeye eklenerek şirketin özkaynak yapısını güçlendirmek amacıyla değerlendirilir.

Örnek:

Şirket, nominal değeri 1 TL olan 100.000 adet hisse senedini 1,20 TL üzerinden ihraç etmiştir. İhraç gelirini sermayeye ekleyecektir.

• Nominal değer toplamı: 100.000 TL
• İhraç primi toplamı: 20.000 TL

Yevmiye Kayıtları

Hisse Senedi İhraç Kararı Alınması Kaydı

Hisse Senedi ihracı sermayeye ekleneceği için, sermaye taahhüt kaydı yapılacaktır.

Hisse Senetlerinin İhraç Edilmesi

İhraç Primlerinin Sermayeye Eklenmesi

Daha sonra şirket, 520 hesaptaki ihraç primlerini sermayeye eklemeye karar vermiştir. Yine önce taahhüt kaydının yapılması gerekir.

Açıklamalar

1. İlk Yevmiye Kaydı:
   • Hisse senetleri ihraç edilmiş ve karşılığında 120.000 TL banka hesabına yatırılmıştır.
   • 100.000 TL nominal değer sermaye hesabına, 20.000 TL ihraç primi ise 520 hesaba kaydedilmiştir.
2. Sermayeye Eklenme Kaydı:
   • İhraç primleri sermayeye aktarılmıştır. 520 hesaptaki borç kaydı, 501 Ödenmiş Sermaye hesabına alacak olarak yansıtılmıştır.